Se havas vi animon, ne permesu,
Ke regha lito de Danujo servu
Por sangomiks' adulta kaj volupto.
Sed kiel ajn vi volos tion fari,--
Vi ne makulu vian filan koron:
Nenion faru kontrau la patrino,--
Shin jughos la chielo kaj la pikoj
De shia propra koro. Nun adiau!
La palighado de l' lumanta vermo
Anoncas la aperon de l' mateno.
Adiau, filo, kaj memoru min! (Foriras.)
HAMLETO
Ho, vi, chielo! Tero! Eble ankau
L' inferon voki?--Fi, halt' mia koro!
Ne maljunighu tuj, ho mia korpo!
Fortike vi min portu! Vin memori?
Jes, malfelicha patro! Tiel longe,
Ghis mia kapo perdos la kapablon
De chia memorado! Vin memori?
Sed de l' tabulo de memoro mia
Forvishos mi nun chion, kio restis,
Sentencojn chiujn el la libroj, chiujn
Pentrajhojn, postesignojn, kiujn lasis
Sur ghi la pasintajho kaj juneco,
Observojn kaj la spertojn de la vivo;
Ordono via vivos tute sola
De nun en mia cerbo, ne miksita
Kun io malpli inda. Ho, chielo!
Virino malhonesta kaj perfida!
Fripono! Vi, fripono ridetanta!...
La tabuleton donu! Mi enskribos,
Ke oni povas chiam ridetadi
Kaj tamen esti friponeg'. Almenau
En nia lando tio estas ebla. (Li skribas.)
Mi vin enskribis, onklo! Nun al mia
Deviz'! «Adiau kaj memoru min!»
Mi jhuris.
HORACIO (post la sceno).
Princo! Princo!
MARCELLO (post la sceno).
Princ' Hamleto!
HORACIO (post la sceno).
Ho, Dio lin defendu!
HAMLETO (decide, al si mem).
Tiel estu!
MARCELLO (post la sceno).
He! Princo! He!
HAMLETO
He! kara mia, he!
Al mi, birdeto mia, he! mi estas.
(Horacio kaj Marcello venas.)
MARCELLO
Nu, kio do sinjoro?
HORACIO
Kio nova?
HAMLETO
Ho, tre mirinde!
HORACIO
Diru, kara princo.
HAMLETO
Vi elbabilos.
HORACIO
Ne, pro la chielo!
MARCELLO
Mi ankau ne.
HAMLETO
He, kion vi parolas
Chu oni povus kredi?! Vi silentos?
HORACIO kaj MARCELLO
Jes, jes, pro la chielo, kara princo!
HAMLETO
En tuta la Danujo vi ne trovos
Friponon, kiu estus hom' honesta.
HORACIO
Spirito ne bezonis ja sin levi
El tombo, por sciigi nin pri tio.
HAMLETO
Vi estas prava. Tial mi nun pensas,
Sen plua disputado ni jam povas
Al ni la manojn premi reciproke
Kaj iri hejmen. Iru, kien vokas
Vin la aferoj kaj deziroj viaj--
Aferojn kaj dezirojn chiu havas--
Mi ankau, la mizera, iros fari
Aferon mian,--mi nun iros preghi.
HORACIO
Malklare kaj tre strange vi parolas.
HAMLETO
Ha, mi bedauras, ke mi vin chagrenas.
Mi ghin bedauras el la tuta koro.
HORACIO
Vi ne chagrenas nin.
HAMLETO
Ne, Horacio,
Chagren' ghi estas, pro Patriko sankta...
Pri la spirito de mi al vi diros,
Ghi estas tre senkulpa kaj honesta.
La scivolecon pri la estintajho
Vi venkos, kiel povos. Nun, kolegoj,
Amataj kunlernantoj kaj amikoj,
Malgrandan unu peton mi vin petos.
HORACIO
Parolu, princo, ni ghin certe faros.
HAMLETO
Neniu devas scii pri l' apero
De nuna nokto.
HORACIO kaj MARCELLO
Ni promesas, princo.
HAMLETO
Sed jhuru!
HORACIO
Pro honoro, mi silentos!
MARCELLO
Mi ankau, pro honor'!
HAMLETO
Sur mia glavo!
MARCELLO
Ni jhuris jam, sinjoro.
HAMLETO
Sed mi petas,
Sur mia glavo jhuru al mi.
SPIRITO (sub la tero).
Jhuru!
HAMLETO
Ha, mia kara! Vi al ni alrampis?
Nu, bone! La bravul' auskultas. Jhuru!
HORACIO
Sed kiel jhuri?
HAMLETO
Ke neniam vi
Parolos ech per unu sola vorto
Pri tio, kion en la lasta nokto
Vi vidis. Jhuru sur la glavo!
SPIRITO (sub la tero).
Jhuru!
HAMLETO
Hic et ubique? Shanghu ni la lokon!
Al mi, sinjoroj! Metu viajn manojn
Denove sur la glavon kaj ripetu,
Ke vi neniam al neniu diros
Pri la apero de la nokto. Jhuru
Pri tio chi sur mia glavo!
SPIRITO (sub la tero).
Jhuru!
HAMLETO
Ha, brave, mia talp'! Vi bone fosas!
Pli malproksimen do, amikoj!
HORACIO
Dio!
Tre strange kaj neniel kompreneble!
HAMLETO
Plej bona estos, se vi ghin forgesos!
Ekzistas en chiel' kaj sur la tero
Pli da aferoj, ol en la lernejoj
Instruas filozofoj, Horacio.
Sed venu! Kaj mi tie chi denove
Vin petas, jhuru: kiel ajn mirindaj
Al vi agado mia poste shajnos,
Se eble poste trovos mi utile
Shajnigi, ke mi perdis la prudenton,--
Neniam vi kunmetu viajn manojn
En tia formo, nek la kapon vian
Balancu tiel, nek per parolado
Dusenca montru, ke vi ion scias,--
Ekzemple: «nu, ni scias», au «ni povus,
Se ni nur volus», au «se nur paroli
Ni povus», au «ekzistas unu punkto»...
Ne helpu al vi Dio en mizero,
Se tion chi vi faros,--jhuru!
SPIRITO (sub la tero).
Jhuru!
HAMLETO
Ripozu, ho, spirito malfelicha!
Kaj nun, sinjoroj, mi min rekomendas
Al vi kun mia tuta amikeco.
Kaj chion, kion mi, malricha, povas
Al vi alporti aman kaj amikan,
Kun Dia help' al vi mi ne rifuzos.
Ni iru! Kaj denove mi vin petas,
La fingron chiam tenu sur la busho!
Ni vivas en terura tempo! Ve,
Ke mi naskighis esti la punanto!
Nu, venu do! Ni iros chiuj kune.
(Chiuj foriras.)
AKTO II
SCENO I
Chambro en la domo de Polonio. Eniras Polonio kaj Reinhold.
POLONIO
Jen tiujn chi paperojn kaj la monon
Al li transdonu!
REINHOLD
Jes, sinjoro, bone.
POLONIO
Sed antau ol viziti lin, vi faros
Prudente, se vi bone eldemandos
Pri la konduto lia.
REINHOLD
Efektive,
Mi mem intencis tion fari.
POLONIO
Bone!
Tre bone! Antau chio vi demandu,
Kielaj Danoj loghas en Parizo,
De kia speco, kiel ili vivas,
Kun kiu kaj en kiaj societoj;
Se per demandoj tiel deflankighaj
Vi vidos, ili konas mian filon,
Vi venos pli proksime al la celo,
Ol per demandoj rektaj. Agu, kvazau
Vi konus lin nur iom, malproksime;
Ekzemple: «Ha, mi konas lian patron,
Kaj lian familion, ech lin mem
Mi iom konas». Chu vi min komprenas?
REINHOLD
Ho, jes, sinjoro!
POLONIO
«Ech lin mem», vi diros,
«Sed nur malmulte; se mi ne eraras,
Li estas tre sovagha, faras tion
Kaj tion...» nun vi povas lin kulpigi
Per plej diversaj elpensitaj faktoj;
Nur ne per ia malbonajho, kiu
Al li alporti povus malhonoron!
Ho, nur ne tion! Gardu vin de tio!
Nur tiajn faktojn, kiuj ordinare
Junecon akompanas.
REINHOLD
Nu, ekzemple
Ludado...
POLONIO
Jes! drinkado, duelado,
Insultemeco, au malpacemeco,
Ech petolado kun virinoj.
REINHOLD
Tamen
Chu tio jam ne estos malhonoro?
POLONIO
Ho, ne, se vi nur lerte ghin esprimos.
Ne diru, ke li estas tute sklavo
De volupteco; ne, prezentu liajn mankojn
En tia lumo, ke ili aperu
Kiel makuloj nur de libereco,
Esprimoj de flameco de l' spirito,
Ekboloj de senbrida juna sango.
REINHOLD
Sed, ho, sinjoro...
POLONIO
Kial tion fari?
REINHOLD
Jes, mi dezirus scii, kia celo...
POLONIO
Nu, vidu, mia plano estas tia,
Kaj mi esperas, ke ghi bone fruktos:
Se vi sur mian filon tiel jhetos
La makuletojn, tiam diligente
Atentu! Se kunparolanto via
La junan homon iam vidis kulpan
En la malvirtoj jhus nomitaj, tiam,
Ho, kredu, li en tia maniero
Al vi sin turnos: «Jes, sinjoro mia»,
Au «jes, amiko», au «jes, estimata»,
Au kiel ajn en tiu lando estas
La form' uzata de ekparolado...
REINHOLD
Nu, bone.
POLONIO
Kaj li poste faros tiel:
Li faros... jes... kion mi volis diri?..
Mi volis ion diri... Al diablo!
Nu, kie do mi haltis? He?
REINHOLD
Vi haltis
Che l' vortoj «li en tia maniero
Al vi sin turnos»
POLONIO
Ha! Al vi sin turnos.
Li turnos sin al vi: «Jes, mi lin konas,
Sinjoron tiun vidis mi hierau,
Au antau kelka temp', au kiam ajn;
En tia au tiela societo;
Li tie efektive alte ludis,
Li tie estis en malsobra stato,
Li tie sin batadis kun kolegoj»;
Au «mi lin vidis, kiam li eniris
En domon de virinoj de malchasto»;
Au tiel plu. Kaj tiam vi rimarkos,
Ke via kaptileto la mensoga
Alkaptis la ezokon de la vero;
Kaj tiel ni, sprituloj, chiam povas
Per anguletoj kaj per artifikoj,
Per kurba voj' al rekta celo veni;
Kaj tiel vi lau mia klarigado
Facile elesploros mian filon.
Chu vi komprenis bone?
REINHOLD
Jes, sinjoro.
POLONIO
Kaj nun kun Dio iru! Bonan vojon!
REINHOLD
Sinjor'...
POLONIO
Vi ankau mem lin elobservu,
Per la rilat' al vi.
REINHOLD
Mi chion faros.
POLONIO
Ke li nur diligente muzikadu!
REINHOLD
Tre bone. Mi salutas!
POLONIO
Nu, adiau!
(Reinhold foriras. Eniras Ofelio.)
POLONIO
Nu, kio, Ofelio? Kio nova?
OFELIO
Ha, estimata patro! De teruro
Mi tuta tremas!
POLONIO
Kio do farighis?
OFELIO
En mia chambro sidis mi, kudrante,--
Subite venas la reghid' Hamleto,
Kun disshirita vesto, sen chapelo,
La shtrumpoj disligitaj kaj malpuraj
Senorde pendas sur la maleoloj;
Tre pala, kun piedoj skuighantaj;
Kun vido tiel plena de teruro,
Kvazau li venus jhus el la infero,
Por antaudiri ian teruregon.
POLONIO
De am' al vi li eble frenezighis?
OFELIO
Sinjoro, mi ne scias, sed mi timas,
Ke tiel estas.
POLONIO
Kion do li diris?
OFELIO
Li prenis mian manon kaj ghin premis,
Kaj poste sin retiris kaj, tenante
La duan manon super la okuloj,
Li rigardadis sur vizaghon mian
Kun tia atenteco, kvazau volus
Li pentri ghin. Li tiel longe staris;
Kaj fine, ekskuinte mian manon,
Tri fojojn balancinte sian kapon,
Ekghemis li kun tia sopireco
Kaj tia profundeco, kvazau volus
Li kun la ghemo fini sian vivon.
Kaj poste li min lasis iri for,
Kaj ankau mem foriris, sed la kapon
Ankorau chiam tenis li turnite
Al mia flanko, ghis li malaperis.
POLONIO
Sufiche! Venu! al la regh' ni iru!
Ghi estas frenezigho de la amo;
La amo ruinigas la amanton,
Kondukas al decidoj malesperaj,
La homon ofte ghi turmentas pli,
Ol chiuj la pasioj en la mondo.
Bedauras mi la princon! Chu vi eble
Akceptis lin jam tro maldelikate?
OFELIO
Ne, kara patro; lau ordono via
Mi nur de li leterojn ne akceptis
Kaj malpermesis vizitadi min.
POLONIO
Nu, tio chi lin certe frenezigis.
Bedauras mi jam mian severecon.
Mi pensis ja, ke li nur petoladas
Kaj volas pereigi vin. Ho, Dio,
Ho, mia malbenita suspektado!
Ni, maljunuloj, havas la kutimon
Tro malproksime peli la singardon,
Kiel junuloj ofte tro suferas
Je absoluta manko de singardo.
Ni iru al la regho! La konfeso
Ne plachos al la regho, sed pli multe
Lin kolerigus la kashado. Venu!
(Ambau foriras.)
SCENO II
Chambro en la palaco. La regho, la reghino, Rosenkranz, Güldenstern
kaj korteganoj.
REGHO
Ni vin salutas, nia Rosenkranz
Kaj nia Güldenstern! Ne sole vidi
Ni volis vin, sed ankau la bezono
De viaj servoj igis nin vin voki.
Vi audis jam pri la metamorfozo
De la reghid' Hamleto: nek ekstere
Kaj nek interne li similas nun
Al tio, kio li antaue estis.
La kauzon, kiu, krom la patra morto,
Al tia stato nun lin alkondukis,
Ne povas mi diveni. Nun mi petas
Vin ambau, kiuj tutan la junecon
Kun li pasigis kune kaj tre bone
Lin konas,--vin mi petas, volu resti
Tra kelka tempo en palaco nia,
Penadu lin altiri al amuzoj
Kaj che okazoj esploradu lerte
La kauzon, kiu premas lin kashite.
Se konos ni la kauzon, ni jam povos
Kuraci lin.
REGHINO
← 고전 원문 폴더
📄 고전 원문 · eo · 프로젝트 구텐베르크
『Hamleto, Reĝido de Danujo』
William Shakespeare · 번역 L. L. (Ludwik Lejzer) Zamenhof
194,844자 · 저작권 근거: 저작자 모두 1917년 이전 사망(한국 저작권 보호기간 끝) · 원문 출처
내 자료함의 ‘📚 고전’ 글 폴더에 앞부분 2만 자가 담겨요. 회차 편집기의 ‘✦ 안드로메다 AI 이용하기 → 🖼️ 내 글·사진 분위기로 쓰기’에서 골라 이 고전의 분위기·문체를 참고해 쓸 수 있어요.